
Chủ tich Hồ Chí Minh (1890-1969), Ảnh tư liệu
Hồ Chí Minh – Người dành trọn đời cho dân tộc và nhân dân
Trong lịch sử dân tộc Việt Nam hiện đại, Chủ tịch Hồ Chí Minh là hiện thân cao đẹp của lòng yêu nước, đức hy sinh và khát vọng độc lập dân tộc. Cuộc đời của Người là hành trình hơn sáu mươi năm phấn đấu không ngừng nghỉ cho tự do của Tổ quốc, hạnh phúc của nhân dân và hòa bình cho nhân loại tiến bộ.
Sinh ra trong hoàn cảnh đất nước chìm trong ách đô hộ của thực dân, ngay từ thuở thiếu thời, Nguyễn Tất Thành đã sớm mang trong mình nỗi đau mất nước và ý chí tìm con đường giải phóng dân tộc. Năm 1911, từ Bến Nhà Rồng, Người ra đi tìm đường cứu nước với khát vọng cháy bỏng: giành lại độc lập cho dân tộc Việt Nam. Hơn ba mươi năm bôn ba qua nhiều châu lục, trải qua muôn vàn gian khó, Người đã tìm thấy con đường cách mạng đúng đắn cho dân tộc – con đường giải phóng dân tộc gắn liền với chủ nghĩa xã hội.
Dưới sự lãnh đạo của Hồ Chí Minh và Đảng Cộng sản Việt Nam, nhân dân ta đã làm nên thắng lợi của Cách mạng Tháng Tám năm 1945, khai sinh nước Việt Nam Dân chủ Cộng hòa, mở ra kỷ nguyên độc lập, tự do cho dân tộc.
Điều đặc biệt làm nên sự vĩ đại của Hồ Chí Minh không chỉ nằm ở tài năng lãnh đạo cách mạng mà còn ở tình yêu thương sâu nặng dành cho nhân dân. Suốt cuộc đời mình, Người luôn đặt lợi ích của dân tộc và hạnh phúc của nhân dân lên trên hết. Hồ Chí Minh từng nói: “Tôi chỉ có một sự ham muốn, ham muốn tột bậc, là làm sao cho nước ta được hoàn toàn độc lập, dân ta được hoàn toàn tự do, đồng bào ai cũng có cơm ăn áo mặc, ai cũng được học hành”1. Đó không chỉ là khát vọng của một nhà cách mạng mà còn là tấm lòng của một người cha luôn đau đáu vì dân, vì nước.
Tình yêu thương của Bác dành cho nhân dân được thể hiện qua những điều rất giản dị trong đời sống hằng ngày. Người luôn quan tâm đến đồng bào nghèo khó, thương binh, bệnh binh, thiếu niên, nhi đồng; luôn lo cho đời sống của nhân dân trong từng bữa ăn, manh áo. Trong những năm kháng chiến gian khổ, dù bận trăm công nghìn việc, Bác vẫn dành thời gian viết thư cho thiếu nhi, gửi quà cho thương binh, thăm hỏi đồng bào vùng bị thiên tai, mất mùa.

Chủ tịch Hồ Chí Minh trò chuyện cùng nông dân Hợp tác xã Hùng Sơn, huyện Đại Từ, tỉnh Thái Nguyên, năm 1954. Ảnh tư liệu
Có lẽ chính vì vậy mà trong lòng người Việt Nam, Hồ Chí Minh không chỉ là một vị lãnh tụ mà còn là hình ảnh gần gũi, thân thương như người ông, người cha của dân tộc. Tình cảm ấy được hun đúc bằng niềm tin, sự kính trọng và lòng biết ơn sâu sắc của nhân dân đối với một con người đã dành trọn cuộc đời mình cho Tổ quốc và nhân dân.
Bác Hồ – Biểu tượng văn hóa và đạo đức trong lòng nhân dân Việt Nam
Một trong những lý do khiến hình ảnh Hồ Chí Minh sống mãi trong trái tim người Việt Nam chính là nhân cách văn hóa và đạo đức cao đẹp của Người. Hồ Chí Minh không chỉ là lãnh tụ thiên tài mà còn là biểu tượng tiêu biểu của văn hóa, đạo đức và lối sống Việt Nam trong thời đại mới.
Điều trước tiên làm nên sức cảm hóa lớn lao của Hồ Chí Minh chính là sự giản dị và khiêm nhường. Dù là Chủ tịch nước, Người vẫn sống trong ngôi nhà sàn đơn sơ, mặc bộ quần áo kaki bạc màu, đôi dép cao su giản dị. Cuộc sống của Bác thanh bạch, gần gũi như bao người dân bình thường. Chính lối sống ấy đã trở thành biểu tượng đẹp của đạo đức cách mạng Việt Nam.
Hồ Chí Minh luôn đề cao các giá trị “cần, kiệm, liêm, chính, chí công vô tư”. Với Người, đạo đức không phải điều gì cao xa mà được thể hiện từ những việc làm nhỏ nhất trong cuộc sống hằng ngày. Người luôn nhắc cán bộ, đảng viên phải “nói đi đôi với làm”, phải gần dân, trọng dân, hết lòng phục vụ nhân dân.
Không chỉ là nhà cách mạng, Hồ Chí Minh còn là nhà văn hóa lớn của dân tộc. Người để lại một di sản văn hóa phong phú về tư tưởng, đạo đức, văn học, báo chí và phong cách sống. Tư tưởng văn hóa của Hồ Chí Minh luôn hướng đến con người, đề cao hòa bình, lòng nhân ái và tinh thần đoàn kết dân tộc.
Năm 1987, Đại hội đồng UNESCO đã thông qua Nghị quyết 24C/18.65 kỷ niệm 100 năm ngày sinh Chủ tịch Hồ Chí Minh và tôn vinh Người là “Anh hùng giải phóng dân tộc và nhà văn hóa lớn của Việt Nam”. Đây là sự ghi nhận của cộng đồng quốc tế đối với những đóng góp to lớn của Hồ Chí Minh không chỉ cho dân tộc Việt Nam mà còn cho các giá trị tiến bộ của nhân loại.

Lãnh đạo Đảng, Nhà nước Ba Lan cùng đông đảo người dân thủ đô Warsaw nồng nhiệt chào đón Chủ tịch Hồ Chí Minh thăm chính thức Ba Lan ngày 21/7/1957. (Ảnh: TTXVN)
Trong đời sống tinh thần của người Việt Nam, hình ảnh Bác Hồ đã trở thành biểu tượng thiêng liêng. Từ thơ ca, âm nhạc đến hội họa, điện ảnh, hình tượng Hồ Chí Minh luôn hiện diện với những tình cảm kính yêu sâu nặng. Những bài hát như “Như có Bác Hồ trong ngày vui đại thắng”, “Ai yêu Bác Hồ Chí Minh hơn thiếu niên nhi đồng”, hay những vần thơ viết về Bác đã trở thành một phần ký ức tinh thần của nhiều thế hệ người Việt Nam.
Đặc biệt, dù Người đã đi xa hơn nửa thế kỷ, tình cảm của nhân dân dành cho Bác vẫn luôn nguyên vẹn. Hàng triệu lượt người từ mọi miền đất nước vẫn về thăm Lăng Bác tại Lăng Chủ tịch Hồ Chí Minh với lòng thành kính sâu sắc. Hình ảnh Bác vẫn hiện diện trong từng mái trường, cơ quan, đơn vị; trong những phong trào thi đua yêu nước; trong việc học tập và làm theo tư tưởng, đạo đức, phong cách Hồ Chí Minh hiện nay.
Phát huy giá trị tư tưởng, đạo đức, phong cách Hồ Chí Minh trong thời đại hôm nay
Trong bối cảnh đất nước đang đẩy mạnh công cuộc đổi mới và hội nhập quốc tế sâu rộng, việc học tập và làm theo tư tưởng, đạo đức, phong cách Hồ Chí Minh càng có ý nghĩa đặc biệt quan trọng. Những giá trị mà Bác để lại không chỉ là tài sản tinh thần vô giá của dân tộc mà còn là nguồn động lực lớn lao cho sự phát triển của đất nước hôm nay.
Học tập Bác trước hết là học từ những điều giản dị nhất trong cuộc sống và công việc hằng ngày. Đó là tinh thần trách nhiệm, ý thức phục vụ nhân dân, sự tận tụy với công việc, lối sống giản dị và thái độ ứng xử chân thành, nhân văn. Trong xã hội hiện đại, khi những biểu hiện thực dụng, cá nhân chủ nghĩa, suy thoái đạo đức vẫn còn tồn tại, thì những giá trị đạo đức Hồ Chí Minh càng trở nên quý giá và cần được lan tỏa mạnh mẽ hơn.
Đối với đội ngũ cán bộ, đảng viên, học tập Bác còn là học tinh thần “nói đi đôi với làm”, hết lòng phụng sự Tổ quốc, phục vụ nhân dân. Hồ Chí Minh từng căn dặn: cán bộ là “công bộc của dân”, “việc gì có lợi cho dân thì hết sức làm, việc gì có hại cho dân thì hết sức tránh”2. Những lời dạy ấy đến nay vẫn còn nguyên giá trị trong xây dựng Nhà nước pháp quyền xã hội chủ nghĩa, xây dựng nền hành chính phục vụ, liêm chính, hiện đại.
Đối với thế hệ trẻ hôm nay, Hồ Chí Minh là nguồn cảm hứng lớn về lý tưởng sống, tinh thần vượt khó và khát vọng cống hiến cho đất nước. Tuổi trẻ Việt Nam học ở Bác tinh thần yêu nước, ý chí tự học, bản lĩnh vượt qua khó khăn và trách nhiệm với cộng đồng. Trong thời đại công nghệ số và toàn cầu hóa, việc giữ gìn lý tưởng sống đẹp, văn hóa ứng xử nhân văn và lòng tự hào dân tộc càng trở nên quan trọng.
Phát huy giá trị Hồ Chí Minh còn là xây dựng nền văn hóa Việt Nam tiên tiến, đậm đà bản sắc dân tộc; xây dựng con người Việt Nam phát triển toàn diện, nhân ái, nghĩa tình, trung thực và trách nhiệm. Đó cũng là nền tảng tinh thần quan trọng để thực hiện mục tiêu phát triển đất nước phồn vinh, hạnh phúc trong giai đoạn mới.
Bên cạnh đó, cần kiên quyết đấu tranh với những thông tin sai trái, xuyên tạc về thân thế, sự nghiệp và tư tưởng Hồ Chí Minh. Việc bảo vệ hình ảnh, giá trị và di sản của Bác không chỉ là trách nhiệm chính trị mà còn là trách nhiệm văn hóa, đạo lý của mỗi người Việt Nam.
***
Hồ Chí Minh là biểu tượng cao đẹp của dân tộc Việt Nam trong thế kỷ XX và mãi mãi là niềm tự hào của nhân dân Việt Nam. Cuộc đời, sự nghiệp và nhân cách của Người đã trở thành nguồn cảm hứng lớn lao cho nhiều thế hệ hôm nay và mai sau.
Tình cảm của nhân dân dành cho Bác không chỉ là sự kính trọng đối với một vị lãnh tụ vĩ đại, mà còn là tình yêu thương chân thành dành cho một con người suốt đời sống vì dân, vì nước. Dù thời gian qua đi, hình ảnh Bác Hồ vẫn luôn hiện diện trong trái tim người Việt Nam như biểu tượng của độc lập dân tộc, lòng nhân ái, đức hy sinh và khát vọng về một đất nước hòa bình, hùng cường, hạnh phúc.
Học tập và làm theo tư tưởng, đạo đức, phong cách Hồ Chí Minh hôm nay chính là tiếp nối những giá trị cao đẹp mà Người để lại; góp phần xây dựng đất nước ngày càng phát triển, văn minh và giàu mạnh, xứng đáng với niềm tin và khát vọng mà Bác hằng mong muốn cho dân tộc Việt Nam.
Chú thích:
-
Hồ Chí Minh: Toàn tập, Nxb.CTQG Sự thật, Hà Nội, 2011, t.4, tr.187.
-
Hồ Chí Minh: Toàn tập, Nxb.CTQG Sự thật, Hà Nội, 2011, t.4, tr.51.